Astrofizik ve kuantum fiziği alanında çalışan araştırmacılara göre evrenin sonu, daha önce yapılan hesaplamalara kıyasla çok daha erken bir zamanda gelebilir. Yeni bir çalışmaya göre yalnızca kara delikler değil, nötron yıldızları ve beyaz cüceler gibi aşırı yoğun gökcisimleri de zamanla ‘Hawking ışıması’ benzeri bir süreçle yok olabilir.

Yeni araştırma: Evren düşündüğümüzden daha erken ‘yok olabilir’

Radboud Üniversitesi’nden astrofizikçi Heino Falcke, kuantum fizikçisi Michael Wondrak ve matematikçi Walter van Suijlekom tarafından yürütülen araştırma, evrenin sonunun büyük bir patlamayla değil; maddenin yavaş yavaş parçacıklara ayrılarak uzaya dağılmasıyla gerçekleşeceğini öne sürüyor.

Sadece kara delikler değil
Klasik modele göre Hawking ışıması yalnızca kara deliklerle ilişkilendiriliyordu. Bu mekanizmada, kara deliğin olay ufku yakınında oluşan kuantum parçacık çiftlerinden biri içeri düşerken diğeri uzaya kaçıyor ve kara delik çok uzun zaman ölçeklerinde kütle kaybediyor.

Yeni hesaplamalara göreyse güçlü uzay-zaman bükülmesi oluşturan diğer yoğun cisimler de benzer bir süreçle enerji kaybedebiliyor. Araştırmacılar, olay ufku bulunmasa bile beyaz cüceler ve nötron yıldızlarında da parçacık üretimi yoluyla çok uzun vadeli bir ‘buharlaşma’ süreci yaşanabileceğini belirtiyor.

Evrenin ömrü kısalıyor
Önceki tahminlerde evrenin maksimum ömrü yaklaşık 10 üzeri 1100 yıl olarak hesaplanıyordu. Yeni modele göre ise bu süre yaklaşık 10 üzeri 78 yıla düşüyor. Bu sayı hala akıl almaz derecede büyük olsa da, önceki tahminlere kıyasla önemli ölçüde daha kısa.

Çalışmaya göre:
  • Beyaz cüceler, süper kütleli kara delikler ve karanlık madde süperkümeleri yaklaşık 10 üzeri 78 yıl dayanabilir.
  • Nötron yıldızları ve yıldız kütleli kara delikler yaklaşık 10 üzeri 67 yıl içinde yok olabilir.
  • Kütleçekim alanına sahip her yapı, teorik olarak insanlar dahil , son derece uzun zaman ölçeklerinde yok olmaya uğrayabilir.
Araştırmacılar, kara deliklerin bazı kaçan parçacıkları yeniden soğurabildiği için tamamen yok oluşlarının görece daha uzun sürebileceğini de ekliyor.

Büyük çöküş değil, sessiz son
Bu senaryoya göre evrenin sonu ‘büyük çöküş’ ya da yeni bir ‘büyük patlama’ ile değil; maddenin giderek seyrelmesi ve radyasyona dönüşmesiyle gerçekleşecek. Geriye yalnızca düşük enerjili parçacıklar ve ışınım kalacak.

Bilim insanları, bu sürecin tamamen kuramsal hesaplamalara dayandığını ve henüz gözlemsel kanıt bulunmadığını özellikle vurguluyor.
OGÜNhaber